Στρατή Βογιατζή: οι άνθρωποι της θάλασσας

Η εργασία του Στρατή Βογιατζή  στους Ψαράδες της Μεσογείου ολοκληρώθηκε στο τόπο από όπου ξεκίνησε, τη Χίο, τον Ιούλη του 2011 μέτα από 4,5 χρόνια φωτογραφήσεων σε χώρες της Μεσογείου όπως στην Ελλάδα, Ισπανία, Ιταλία, Αίγυπτο, Τουρκία και Γαλλία.
«Φωτογραφίζω τους Ψαράδες της Μεσογείου περισσότερο από τέσσερα χρόνια τώρα. Τα ταξίδια άρχισαν πρώτα στην Ελλάδα και επεκτάθηκαν σε χώρες όπως η Τουρκία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Αίγυπτος και η Γαλλία. Η εργασία μου ολοκληρώθηκε στη Χίο, το μέρος από οπου ξεκίνησαν οι πρώτες ‘ψαριές’.

Μπαίνοντας σε κάθε καϊκι εισέρχομαι σε ένα κόσμο πολύ διαφορετικό από εκείνο της στεριάς. Ο κόσμος της θάλασσας είναι εν πολλοίς άγνωστος σε εμάς και οι ‘Άνθρωποι της Θάλασσας’, όπως τους αποκαλεί ο Προυστ είναι από τους λίγους που φαίνεται να κρατούν το μαγικό χαρτάκι εισόδου σε αυτόν.
Οποιαδήποτε στιγμή και αν έχω μπει στα καϊκια, τις βάρκες, τα τρεχαντήρια ή τις μεγάλες τράτες και γρι γρι πάντα έχω την αίσθηση ότι ξεκινάει ένα ταξίδι.Η αίσθηση του αγνώστου, το μηρμήγκιασμα στο κορμί,  η ζωή που χρωματίζεται ξαφνικά από μια απίστευτη ενεργητικότητα, τα συναίσθηματα που στριφογυρνάνε με την οσμή του ταξιδιού, όλα είναι εκεί όταν αρχίζει να ξανοίγεται το καϊκι.

Πολλές φορές έχω την αίσθηση ότι ένα δράμα λαμβάνει χώρα μπροστά στα μάτια μου, ένα δράμα που δείχνει τις απεγνωσμένες προσπάθειες των ανθρώπων να δαμάσουν τη θάλλασα, να ξεπεράσουν τις αδυναμίες τους ενάντια στη δύναμη της φύσης και να απαιτήσουν την υποταγή της στη θέλησή τους”.Oι ψαράδες είναι άνθρωποι μεγαλωμένοι μέσα στη θαλασσα, δεμένοι τοσο πολύ με το «ντέρτι τους και τη χαρά τους», όπως την ονομάζουν που θαρρείς πως στις φλεβες τους κυλάει θαλασσινό νερό. Δαρμένοι από την αλμύρα και το άχθος που ενυπάρχει στη κοιλιά της, με χέρια σαν σκαλισμένα γλυπτά, λιγομίλητοι και τσεκουράτοι, πλάσματα πιότερο της θάλασσας παρά της στεριάς με τη μοίρα τους να ΄ναι σφιχταγκαλιασμένη με το μεγάλο μυστήριο, όπως την αποκαλούν, τη θάλασσα.
«Μιας ψάρας, πάντα ψαράς» συνηθίζουν να λένε καταδεικνύοντας έτσι την οικογενιακή παράδοση στο ψάρεμα αλλά και την σύνδεση του ψαρά με το μεγάλο μυστήριο. Κάνενας ψαράς δεν θέλει τα παιδιά του να μπουν στη θάλασσα. Το μεροκάματο δύσκολο, το άγχος και τα νεύρα πολλά, οι φορτούνες αμέτρητες. Δουλεύουν κάτω από τις πιο αντίξοες συνθήκες, εκτεθειμένοι στην υγρασία και στην αλμύρα διαρκώς, με ελάχιστη ξεκούραση χωρίς ιατρική ασφάλιση. Αν η ψαριά παει καλά θα πληρωθεί ο κόσμος ειδαλλιώς…είναι το μόνο επάγγελμα που μπορεί να δουλεύει κανείς για ώρες πολύ σκληρά και στο τέλος να μην πληρωθεί. Εξώ στα ανοιχτά η θάλασσα κάνει κουμάντο, σαν να ζυγίζει κάθε φορά την ποιότητα της ψυχής των ψαράδων και να τους επιβραβεύει ανάλογα.

«Μακρυά από τη θάλασσα, λέω στο γιο, ό,τι άλλο θέλεις γίνε εκτός από τούτο εδώ», μου λεεί ο καπετάν Παναγιώτης. Όσο πιο σκληρές οι συνθήκες εργάσιας τοσό ισχυρότεροι οι δεσμοί που τους δένουν. Σε στιγμές έντασης, εξαντλητικής κούρασης και άγχους μπορεί να διακρίνει κανείς πιο καθαρά το ψυχισμό του ανθρώπου.
Τους έχω δει σε στιγμές εξαντλητικής κούρασης να κάνουν καλαμπούρια, να βοηθάει ο ένας τον άλλο στο κουβάλημα, να μανώνουν τα δίχτυα παρέα, να μαγειρεύουν και να τρώνε πάντα όλοι μαζί. Υπάρχει μια αλληλεγγύη και μια συντροφικότητα πάνω στο καϊκι ίσως επειδή εξαρτάται τόσο πολύ ο ένας από τον άλλο, ίσως επειδή σε ένα μικρόκοσμο όπως ο κόσμος του καϊκιού δεν χωράνε ανάρμοστες συμπεριφορές.
Αυτή η συντροφικότητα χρωματίζεται και παίρνει αξία από τη μοναχικότητα του ψαρά. Όσο δένεται με τους συντρόφους του άλλα τόσο μόνος νιώθει πάνω στο καϊκι, όσο η θάλασσα κυβερνάει τη ζωή του τόσο θα τυλίγεται από το παλτό της μοναχικότητας του.“Είναι λάσκα τώρα η ζωή του ψαρά, είναι παρεξηγημένος ο ψαράς, αγάντα όμως”, μου έλεγε ο καπετάν Παναγιώτης, “θα ΄ρθει ο καιρός που θα κατάλαβει ο κόσμος ότι αυτή η ‘βρώμικη’ δουλειά είναι τελικά πεντακάθαρη”.
Ο περιορισμένος χώρος που μοιράζονται στο καϊκι ανταλάσσεται με το άπειρο του θάλασσας και οι δύσκολες συνθήκες που βιώνουν οι ψάραδες γίνεται σκάντζα με την ελευθερία που ενυπάρχει σε αυτόν τον απλό τρόπο ζωής. Κάθε ψαράς είναι ταξιδευτής και κάθε μέρα ψαρέματος είναι ένα ταξίδι" .
Στρατής Βογιατζής

για περισσότερα: http://www.anotherworldishere.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...